Gün ortasında teheccüd

e-Posta Yazdır PDF

GECE NAMAZI, SALİHLERİN İŞİDİR


Farz namazlardan sonra en değerli nafile namazın gece namazı
teheccüd olduğu herkesçe bilinen bir hakikattir. Gecenin ihya
edilmesi yönündeki en önemli amel de gece namazıdır. Adı gece
namazı, teheccüd, gecenin ihyası veya ne olursa olsun teheccüd
namazının Allah katındaki değeri çok yüksektir. Günahların
affına vesile olması, sahibini günaha girmekten koruması gibi
nedenlerden öte gece teheccüdü peygamberlerle anılan bir
ibadettir. Salihlerin, velayet yolunda koşanların ibadetidir.
Ebu Ümame al-Bahilî radıyallahu anh Resûlullah sallallahu aleyhi
ve sellemin şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: 'Gece namazına
kalkınız. O sizden önceki salihlerin işidir. Rabbinize
yakınlıktır. Kötülükleri örter. Günahları uzaklaştırır.'
[Tirmizî, Daavat, 101/3549]

 










Gece namazı olan teheccüdün, bir tarikat mensubu olanlara mahsus,
ileri dereceden İslamî bir hayat yaşamak isteyenlere mahsus
ibadet çeşitlerinden sanılması şüphesiz hatadır. Bir nafile ibadet
olarak teheccüd, Allah'a yakın olmayı uman her mü'min için mühim
bir ameldir. Henüz sabah namazını cemaatle eda etme sıkıntısı
çekiyor olmamız, gecenin ihyası anlamına gelen teheccüdü yok
saymamıza neden olmamalıdır.

 

 










GECEYİ İHYA ETME, KALBİ PAKLAR



Kalplerimizin körelmesine, dünyevileşme hastalığının bünyemizi
istila etmesine karşı yapmamız gereken ilk işlerden biri geceyi
ihya etme gayretidir şüphesiz. Allah Teâlâ, kullarına rahmetiyle
muamele buyurduğu için hayır yollarının bazılarına alternatifler
koymuştur. Birini yapamayanın diğerinden yararlanmasını murat
etmiştir. Ticaretinden, sıhhatinden kaynaklanan bir nedenle gece
namazını ihya edemeyen o büyük ecirden mahrum olmasın diye
'gece namazının sevabını kazandıran' ameller göstermiştir.
Evet, gecenin ortasında kalkıp namaz kılarak geceyi ihya edenin
kazandığı ile uyku baskısının olmadığı bir zamanda başka bir
ameli yaparak aynı sevabı elde etmek elbette beklenemez. İnsan
gözüyle bakıldığında durum böyledir. Bazı insanların, gece
namazındaki sevabı kazandıran ve gecenin yarısında uykudan
uyanmanın zorluğu gibi bir zorlukla eda edilmeyen ibadetleri
kendileri için 'geceyi ihya'dan kurtaran ibadetler olarak
görebilir ve bunu suiistimal edebilirler. Şunu bilmekte yarar
vardır: İbadetleri ibadet yapan niyettir, ihlâstır. Allah Teâlâ
kimin ne özrü bulunduğunu gayet iyi bilmektedir. Neyi neden
yaptığımızı bizden iyi bildiğine göre bir aldanma yok demektir.
Olsa olsa, kuma başını sokmak olabilir. Geceyi ihya etmek veya
teheccüd namazını kılmak kadar ecir kazandıran ibadetler vardır.
Keşke gece ihyasına da muvaffak olsak bunları da yapabilsek!
O zaman çift kazanç sağlamış olurduk. Ama geceyi ihya etmeyi
beceremiyorsak, işte Allah'ın açtığı yedek kapılar. O kapıları
bari kullanalım.

 

 












YATSI VE SABAHI CEMAATLE KILMAK GÜN ORTASI TEHECCÜDDÜR


Osman bin Affan radıyallahu anhın rivayetine göre Resûlullah
sallallahu aleyhi ve sellem buyurdular ki: 'Kim yatsıyı cemaatle
kılarsa gecenin yarısını ihya etmiş gibidir. Kim yatsıyı ve sabahı
cemaatle kılarsa geceyi ihya etmiş gibidir.' [Ebu Davud, Salât,
48/ 555] (Buradaki lafız ona aittir); [Müslim, Mesacid, 46/1489;
Tirmizî, Salât, 51/221] Namazların cemaatle kılınmasına dair
yapılan tembihler bir kere daha önümüze konmuş olmaktadır. Ayrıca
yatsı ve sabah namazlarının cemaatle kılınmasına karşı münafıkların
gösterdiği gevşeklik de dikkate alınmalıdır.

 

 











ÖĞLENİN FARZINDAN ÖNCEKİ DÖRT REKÂT GÜN ORTASI TEHECCÜDDÜR


Bu dört rekât nafilenin önemi hakkında farklı rivayetlerde farklı
müjdeler vardır. Hatta Aişe radıyallahu anha validemiz, bir
nedenle farzdan önce   bu dört rekâtı kılamaması halinde
Peygamber aleyhisselamın farzdan sonra kıldığını bildirmiştir.
[Tirmizî, Salat, 200/426] Ancak farzı kılabilecek kadar vakit
bulduğu için öğlen namazından önceki bu dört rekât nafileyi
kılmaya vakit bulamayanlar, ikindi namazına kadar her hangi bir
vakitte kılarak bu büyük ecirden yararlanabilirler. İbni Ebu
Şeybe'nin Musannaf'inde bu dört rekât namazın seher namazına
muadil olduğu rivayet edilmiştir. (5940) Her gece yüz ayet okumak
gün ortası teheccüddür Temim ed- Darî radıyallahu anh Resûlullah
sallallahu aleyhi ve sellemden şöyle rivayet etmiştir:
'Kim bir gecede yüz ayet okursa ona gece ihyası ecri yazılır.'
[Ahmed, 17083; ed-Darimî, 3324] Yüz ayet on dakikadır. Gecenin her
hangi bir anında okunabilir. Kur'an'ın her hangi bir yerinden
okunabilir. Ezber okunabilir, bakarak okunabilir. Özellikle okunması
zorunlu bir yer yok. Bir sebeple gece okuyamayan için de Resûlullah
sallallahu aleyhi ve sellem ikinci müjdesini vermiştir: 'Okumayı
adet edindiğini okumayı bir nedenle unutan veya uyuya kalan, sabah
namazı ile öğlen namazı  arasında onu okursa gece okumuş gibi sevap
 yazılır ona.' [Müslim, Salatülmüsafirin, 18/ 1742] Her gece bir şeyler
okuyarak yatmak, bir virt edinmek unutulmaması gereken
sünnetlerdendir. Böyle biline. Bu ramazan ayını Kur'an hatimleri
ile donatıp, on bir ayı Kur'an'sız geçirmekle aynı şey değildir.

 

 













BAKARA'NIN SON İKİ AYETİ GÜN ORTASI TEHECCÜDDÜR




Buharî ve Müslim'in rivayet ettiği bir hadiste Resûlullah sallallahu
aleyhi ve sellem, Bakara suresinin son iki ayetini okumayı gecenin
yeterli ameli olarak göstermektedir: 'Kim, gece Bakara'nın son iki
ayetini okursa onlar ona yeter.' [Buharî, Fadailül-Kur'an, 10/ 5009;
Müslim, Salatülmüsafirin, 43/1875] Bu iki ayetin bu denli ecir
kazandırması elbette, mü'mine bununla yetinme rehaveti getirmeyecektir.
Daha fazlasını kazanma, Allah'a daha yakın olma hedefi hiçbir zaman
vazgeçilmez bir hedeftir.


 

 

 








GÜZEL AHLÂK GÜN ORTASI TEHECCÜDDÜR



'Mü'min, güzel ahlâkı ile gece oruçlu gündüz namazda olanların derecesini
yakalar.' [Ebu Davud, Edeb, 8/4798; Ahmed, 25527] Zira gece namaz kılan
uyku arzusunu dizginlemiş ve o imtihanı kazanmıştır. Oruç tutan, yeme
hırsını dizginlemiş ve o imtihanı kazanmıştır. Güzel ahlâkta muvaffak
olan ise farklı insanların mizaçlarına karşı mü'min kimliğini koruyarak
pek çok açıdan nefsinin ve şeytanın tuzaklarına karşı imtihan kazanmıştır.
Çünkü ahlâk, insanlarla güzel geçinmek ve onlara eziyet etmemektir. İmandan
sonra güzel ahlâk en büyük nimettir. Ahlâk güzelliği Peygamber
aleyhisselama yakınlıktır. 'Sizin bana en sevimliniz, kıyamet günü bana
meclis olarak en yakınınız ahlâkı en güzel olanlarınızdır.'
[Tirmizî, el-Birr, 71/2018]

 

 













DUL VE MİSKİNLERLE İLGİLENMEK GÜN ORTASI TEHECCÜDDÜR


Ebu Hureyre radıyallahu anhın rivayet ettiğine göre Resûlullah sallallahu
aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur: 'Dul ve yetim için koşuşturan Allah
yolunda cihad eden gibidir veya gece namaz kılan gündüz oruç tutan gibidir.'
[Buharî, Nefakat, 1/5353; Müslim, Zühd, 2/7393] Bireysel olarak veya bir
kurumun himayesi altında dullarla ilgilenen veya miskinlerin ihtiyaçlarını
karşılamaya çalışanların gecelerin karanlığında namaz kılanlar gibi olduğu
sahih hadislerle sabittir. Yeter ki, bu büyük amele riya ve menfaat gibi
şaibeler karışmasın.

 

 











BİR GÜNLÜK RİBAT GÜN ORTASI TEHECCÜDDÜR


Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellemin sözü sahih yollarla bize
ulaşmıştır. Mü'minlerin cephelerinden bir cephede bir gün ve geceyi
ribatta geçirmek o gecenin ayını oruçla ve gecelerini kıyamla
geçirmekten daha hayırlıdır: 'Bir gün ve gece ribat,o ayın oruç
ve kıyamından daha hayırlıdır. O ölecek olsa yaptığı amel onun için
yazılır, rızkı ona gelir. Kabir azabından emin olur.' Müslim, İmare,
50/4915; Nesaî, Cihad, 39/3168 Peki, ribat nedir? Ribat cephedeki
nöbettir. Mü'minlerin cephesi neresi ise orada ribat vardır. Yeter
ki ribat için murabıt bulunsun.

 

 










GECE NAMAZINA NİYET GÜN ORTASI TEHECCÜDDÜR


'Gece teheccüde kalkmaya niyet ederek yatağına giren biri, uykusu ağır
bastığı için sabaha kadar uyur kalırsa, niyeti ona yazılır. Uykusu da
rabbinden ona bir sadaka olur.'
[Nesaî, Kıyamülleyl, 63/ 1786; İbni Mace, İkametüssalati, 177/ 1344]
(Milli gazete)